Hayatın içinden bir an. Hayatımızda üzüntümüzün baş köşede olduğu bir süreç: Yas süreci.

Kübler-Ross tarafından yasın beş evresi anlatılır: İnkar, öfke, keşke’ler, depresyon, kabul.

Ancak her birimiz bu evreleri, bu sırayla da yaşayacak değiliz. Yas düz bir çizgide ilerlemez. Her birimiz yası farklı yaşayabiliriz. Zaman zaman daha iyi günlerimiz olur, zaman zaman çok daha kötü hissettiğimiz günler olur. Roller-coster’a benzetebiliriz: Ani düşüşler, sert dönemeçler, yavaşça yukarı tırmanmalar, inişler, çıkışlar, bazen aynı döngünün içine girip çıkıp ilerlemiyormuşuz gibi hissettirebilir.

Kendimizi baskı altında hissetmeden, ittirmeden, yargılamadan kendimizce yası yaşamaya izin verebiliriz. Her birimiz yası farklı yaşarız.

---

Bir Soru

Yası nasıl yaşarsın?

Eğer senin için çok zor olmayacaksa, yas içinde olduğun bir dönemi gözünün önüne getirmeyi deneyebilirsin. Hayal kırıklığına uğradığın bir zaman olabilir, önemli bir kayıp yaşadığın bir zaman olabilir. Bu süreçte nasıl bir sen görüyorsun? Ne yapıyorsun bu süreçte? Kendine dışarıdan baktığın zaman nasıl görünüyorsun?

• Ne yer, ne içersin?
• Uykuların nasıldır?
• Duygularını yaşar mısın? Bastırır mısın? Yok mu sayarsın? Yoğun mu yaşarsın?

Genel olarak benzer şeyler yaşarız. Ama yine de herkesin yası kendince. Sen neler yaşarsın? Bunlardan hangilerini yaşıyorsun?

• Ani göz yaşları
• Dalıp dalıp gitmeler
• Gerginlik, halsizlik
• Vücutta dolaşan ağrılar, baş ağrıları
• Umutsuzluk, ümitsizlik
• Neşe kaybı
• Pişmanlık, suçluluk; söylenenler, söylenmeyeneler, yapılanlar, yapılmayanlar… için
• Uyuma isteği
• Rutinleri devam ettirmekte zorlanma
• Odaklanmada zorluk, dikkat dağınıklığı
• Ani neşeli haller

Birkaç Öneri

Sen neler yaşıyorsun? Ne hissediyorsun? Duygularını etiketlemek, isimlendirmek, onları seslendirmek iyi gelebilir.

Bunları kağıda dökmeyi denemek ister misin? Taşıdığın yükü kağıtla paylaşmış olabilirsin. Böylelikle yoğunlukları biraz azalabilir.

---

Duygular yoğunlaştığı zaman

• Konuşabileceğin biri kim olabilir?
• Sevdiğin, güvenli, iyi gelen bir yer, neresi olabilir?
• Ne yapmak seni rahatlatır, bir ritüel?
• Neyi düşünmek, imgelemek iyi gelebilir?
• Sana iyi gelen bir mantra, bir söz var mı?
• Sevdiğin, seni rahatlatan bir müzik?
• İyi gelen bir meditasyon?

Bu süreç kendince bir hal.

Kendine, bu süreci kendi hızında, kendi tadında yaşamaya izin verebilirsin. İniş çıkışlar yaşadığın zaman, bunun insanlığın ortak hali, acısı olduğunu hatırlayabilirsin. Herhangi bir baskı hissetmeden, kendini yargılamadan; bu an için, hissettiklerin için, kendine anlayışlı, nazik davranabilirsin. Kendine şefkatli davranabilirsin.

Bu süreçte yalnız değilsin. Yalnız olmak zorunda değilsin. Sevdiklerinden destek alabilirsin.

Eğer bu süreçte zorlandığını düşünüyorsan, bir profesyonelden destek almayı düşünebilirsin.

---

Yas Atölyemizde bize, Yas Çemberine katılabilirsin.

Yas çemberinde yasımızı kucaklamayı, bu süreçte kendimize şefkatle bakmayı tecrübe edeceğiz.

Hoş gel.